Dia de los Muertos

In januari is er een tv programma begonnen gepresenteerd door Sofie van mol. Het heet ‘weg van de wereld’ en hierin worden een aantal feesten beschreven. Ik ga op deze blog proberen zo goed mogelijk al deze feesten te beschrijven. Omdat ik niet lang genoeg in België was, heb ik niet al de afleveringen kunnen bekijken, maar het geeft toch een aanknopingspunt voor onderzoek. Ik hoop ook dat ik via deze feesten in contact ga komen met andere feesten en er zo veel ga kunnen beschrijven.

Zo is er feest ‘Dia de los Muertos’ of ‘dag van de doden’. Dit is een feest dat vooral gevierd wordt in Mexico maar het komt ook voor in de rest van Latijns-Amerika en in de Filipijnen en de verenigde staten. Het is een herdenkingsdag voor de doden. Het vindt plaats op 1 en 2 november.
De oorsprong van dit feest ligt bij de Meso-amerikaanse indianenvolkeren. Het was gebruikelijk voor hen om de voorouders te vereren. De schedels werden bewaard en tentoongesteld tijdens rituelen om de wedergeboorte te symboliseren.
Het is een feest dat gekenmerkt wordt met zowel heel veel vreugde als intens verdriet; de emoties wisselen elkaar voortdurend af. Je hebt het verdriet voor de overledenen, maar de vreugde dat zijn of haar geest op bezoek komt en dat ze verder leven zolang ze niet vergeten zijn.
De eerste dag is de dag waarop de zielen van de overleden kinderen terugkomen, op de tweede dag komen de zielen van de volwassenen terug.
Het is een festival waar heel het jaar voor gespaard en naar uitgekeken wordt. Er wordt voor de engeltjes een offertafel gemaakt met allemaal bloemen, kaarsen, lekker fruit en ander eten. De engeltjes zouden dan de aroma’s van dit voedsel meenemen. Na deze dagen wordt het fruit wel opgegeten maar de Mexicanen zeggen dat ze dan geen smaak meer hebben en ook geen voedingswaarden bezitten.
Op de dag dat de kindjes op bezoek komen wordt er een heuse kinderfuif georganiseerd. In de reportage was er te zien dat er dan echt goed gefeest werd. Iedereen was aan het lachen en gelukkig. Als de zielen van de kinderen terug gaan vertrekken veranderd deze feeststemming in verdriet.
Op de tweede dag wordt er een traditionele maaltijd bereid voor de volwassenen zielen. In de reportage was er een vrouw te zien die haar man nog maar drie maanden was overleden. Ze zei dat ze het heel leuk vond dat hij eindelijk terug bij haar zou zijn. Maar was tegelijkertijd ontzettend ongelukkig dat hij er niet meer was.
Ook wordt er dan een bezoek gebracht aan de graven. Ze worden helemaal schoon gemaakt en er wordt bij gewaakt. Hele kerkhoven staan vol met bloemen, versieringen en mensen die op bezoek komen. Er wordt ook veel muziek gespeeld. Het ziet er gezellig uit.
Er is ook een stoet. Iedereen wordt verkleed in een (voor ons) lugubere figuur. Overal zijn er doodshoofden te zien. Er worden zelfs lekstokken verkocht met doodshoofden op. De stoet zelf heeft wel helemaal niets luguber. Het is nog het meest vergelijkbaar met een carnavalstoet.
Wat er als uitleg bij de reportage staat is: “De Dia de los Muertos is een feest waar vrolijkheid en droefheid, een lach en een traan, elkaar in snel tempo afwisselen. Maar bovenal is de boodschap hoopvol. In Mexico ben je pas immers pas écht dood als er niemand meer is die aan je denkt…”
Dit zie je ook echt heel goed terugkomen in de reportage. De mensen laten al hun emoties de vrije loop en dankzij het gevoel dat ze hebben in hun hart zijn ze ervan verzekerd dat de zielen er echt zijn ook al kan je ze niet zien.